6 Eylül 2014 Cumartesi

Kekik


Sofralarımızdan eksik etmediğimiz ve bütün özellikleriyle kullanışlı bir bitki olan kekiğin faydaları, yapısal özellikleri ve kullanım yöntemlerini  bilimsel kaynakların dğerelendirildiği bir çalışma olarak, siz değerli okurlarımızın yararlanabilmesi için itinayla hazırladık. Umarız sizlerde yazımızdan faydalanabilirsiniz. İyi okumalar.

 

Kekik 

 

Kekik (Lamiaceae), ballıbabagiller familyasından kendine özgü kokusu ile tanınan çimenlik, tarla, orman kıyılarında ve çayırlarda görülen bitki türlerinin ortak adı.

Akdeniz’e has bir bitki olan kekik  Güneş ve sıcak istediği için, toprak sıcaklığının fazla olduğu kayalık ve dağlık bölgelere çoğalır. Güneşli öğlen sıcaklarında menekşe renkli çiçeklerinden yayılan güzel koku, arıları ve böcekleri kendisine çeker.

Bitkinin tamamı, haziran-eylül arasında toplanır; yerden yaklaşık 3-5 cm yükseklikten kesilir, dalları ayrılır, yaprak ve çiçekleri koparılır ve havadar bir yerde ya kurutulur veya kekik suyu ve yağı yapılmak üzere işlenir.

Kekik bitkisinden yaprak çiçek durumlarının su buharı distilasyonu yöntemi ile %2-%8 oranında yakıcı lezzetli aromatik kokulu uçucu Kekik yağı elde edilir. Bu uçucucu yağdan monoterpen fenollerden karvakrol ve timol bulunmaktadır.

Kekikin yapraklarında uçucu yağ bulunmasından dolayı, bitkiden kaynatılarak çay yapılması durumunda etkinliğini kaybeder. Her ne kadar Thymus cinsi ile anılan kekikten ticari olarak uçucu yağ üretiminde kullanılsa da daha yüksek verim alındığı için Origanum türlerinden Origanum majorana (Alanya Kekiği) tercih edilmektedir.

 

Kekiğin Faydaları

 

  • Kramp çözücü, dezenfekte edici ve balgam söktürücü olarak kullanılır.
  • Akciğer ve bronşlar, mide ve bağırsaklar, kekiğin başlıca kullanım alanlarıdır.
Bitkinin önemli etken maddesi olan eterli uçucu yağlar kana karışıp, bronşiyal kasları etkileyerek, krampları çözebilir. Aynı zamanda o bölgelerde bakteri oluşumunu önler. Öksürük ve üst solunum yolları iltihabında çay içimi ve gargara biçiminde kullanılabilir.
  • Kekik iştah açar ve sindirim sistemini uyarır.
  • Sindirim sisteminde görülen ekşimeler ve kramplı ağrılar bir bardak kekik çayı ile geçiştirilebilir, kötü kokulu ve yumuşak dışkı normalleşir.
Boğmaca ve öksürük, sinir sistemi zafiyeti, romatizma ve bağırsak hastalıklarına karşı, çay içiminin yanı sıra, kekik banyoları da çok yararlıdır. Güçsüz, zayıf ve solgun çocuklara da kekik banyosu yaptırılabilir.

Kekik çayı ile ayrıca regil kanamaları dengelenebilir, regil dönemi  kramplı ağrılar geçiştirilebilir, ergenlik sivilceleri iyileştirilebilir.


Kekik Nasıl Kullanılır

 

Kekik yağı yada kekik  tentürü friksiyonları ile (ovarak sürme) romatizmal ağrılar, sinirsel rahatsızlıklar ve organ titreklikleri tedavi edilebilir.

Sıcak kekik yastıkları ağrılı bölgenin üstüne konularak büyük rahatlıklar sağlanabilir. Bu küçük bitki yastıklarını herkes hazırlayabilir. Kekik, öksürük ve mide rahatsızlıklarına karşı başka bitkilerle karıştırılarak daha da başarılı biçimde kullanılabilir.

Banyo suyuna kekik katılırsa romatizma ağrılarını hafifletir ve cilt hastalıklarına iyi gelir. Kekik, kimyon ve sirke ile kaynatılıp gargara yapılırsa diş ağrılarını kesmekte oldukça etkilidir.

 

Kekik Yağı


Kekik yağı, kapalı ve serin bir ortamda kekiğin zetin yağında 15 gün ortalamasında bekletilerek elde edilmesi ile kullanılabilmektedir.

Dahilen Kullanımlarda, Her türlü deri rahatsızlığında, yaralanmalar ve burkulmalarda sürülerek kullanılabilen tedavi edici bir yağdır. Kekik yağı şekere veya 1 çay bardağı suya 1 – 2 damla damlatılarak günde 1 kez alınabilir. Aynı zamanda eczanelerde bulunabilen kekik yağı kapsül olarak da alınabilir.

Kekiğin Zararları 


Kekik yağı, vücuttaki demiri emdiği için, aşırı miktarda kullanımı vücutta demir eksikliğine yol açabilir. Guatr hastaları da kekik yağı kullanmamalıdır. Çünkü bu bitki tiroit bezinin çalışmasını arttırabilir.

Kekik yağının hamileler tarafından kullanılmaması önerilmektdir. İçeridiği yüksek esansiyel özelliği aşırı kullanımlarda Düşük yapma riskini arttırmaktadır.

 

Kekik Çayı

 

Yarım veya bir tatlı kaşığı kurutulup, ince kıyılmış kekik,orta boy bir su bardağı dolusu kaynar suyla haşlanır, üstü kapatılarak 8-10 dakika demlendirilir ve süzülür. Günde 2-3 bardak yeni demlenmiş olarak, aç karnına veya öğün aralarında, soğutulmadan ve yudumlanarak içilir.

Kekik çayı içimi ve kekikle karıştırılmış bal yenmesiyle organizma güçlendirilebilir ve dengeye kavuşturulabilir.

Makalemizin sonuna gelirken , sizlerin yararlanabildiği bir çalışma olduğu ümidiyle , sıradaki yazımızn dikkate değer olduğunu vurgulamak istiyoruz. İlginiz için teşekkür eder iyi okumalar dileriz.

Sıradaki yazımız:  KENEVİR

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder